Biden moet nu Trump verjagen

Op Joe Biden (77) wacht nu de belangrijkste opdracht voor een presidentskandidaat sinds mensenheugenis. De Democraat moet in november de slechtste president in de Amerikaanse geschiedenis uit het Witte Huis jagen.

Woensdag besloot zijn enig overgebleven rivaal, Bernie Sanders (78), de strijd te staken. Hij was kansloos, zijn achterstand na de voorverkiezingen van dit voorjaar was te groot. Maar de belangrijkste reden was de noodzaak om een einde te maken aan het rampzalige Trump-tijdperk. Nog een ambtsperiode voor de president zou het land nog verder verscheuren.

Sanders vertrek is het signaal dat het de Democraten dit keer ernst is. Alles staat nu in het teken van de grote missie: Trump (72) Moet Weg. De rijen moeten gesloten worden. De grote kwaal van de partij, de eeuwige verdeeldheid, de haat en nijd tussen de gematigde en radicale vleugels, mag die historische opdracht dit keer niet verhinderen.

Voor Biden is het nu van vitaal belang om de aanhang van Sanders binnen boord te houden. Sanders is een zelfverklaarde ‘democratische socialist’ en rond zijn kandidatuur is een ware persoonlijkheidscultus gegroeid. Of die fanatieke achterban nu bereid is over te stappen op Biden staat nog te bezien. Voor hen is Biden de verpersoonlijking van het gehate partijestablishment.

Sanders geeft Biden het voordeel van de twijfel, meer niet. Hij heeft zich niet formeel achter Bidens kandidatuur geschaard. Hij blijft meedoen aan de voorverkiezingen met het doel zoveel mogelijk gedelegeerden te winnen. Daarmee wil hij in augustus op de Democratische Conventie, het congres waar Biden officieel op het schild wordt gehesen, zoveel mogelijk zijn radicale stempel op het partijprogramma drukken.

Dat programma zal linkser worden dan het sinds de jaren 60 van de vorige eeuw is geweest. Wat tot voor kort ook bij de Democraten omstreden was, is nu niet langer een punt van discussie. De rol van de staat moet groter worden. In de gezondheidszorg, het onderwijs en het sociaal-economisch beleid. De VS moet een verzorgingsstaat worden naar West-Europees model.

De coronacrisis heeft voor de Democraten nog eens, en ten overvloede, twee dingen bewezen. De overheid schiet dramatisch tekort bij de bestrijding van de pandemie. Nergens sterven zoveel mensen aan corona als in de VS. De supermacht blijkt inzake de zorg voor de gezondheid van zijn burgers een derdewereldland. Dat is voor een land dat zich nog altijd als het beste, grootste, machtigste ter wereld, ‘Gods Own Country’.  beschouwt, onacceptabel.

Wat iedereen die niet totaal met partijdige blindheid is geslagen nu eindelijk ook moet zien is dat Trump volkomen incompetent en ongeschikt is. Een crisis van deze omvang is de ultieme test van een politicus. En Trump heeft volledig gefaald, zoals vermoedelijk geen andere president voor hem.

Dat betekent niet automatisch dat Biden in november gaat winnen. Je kunt het politieke debat winnen maar dat is geen garantie dat je ook de verkiezingen wint. De VS zijn zo gepolariseerd dat koers en beleid een ondergeschikte rol spelen. De verkiezingen worden meer dan ooit een stammenoorlog: de Blauwen (Democraten) tegen de Roden (Republikeinen). En wie zijn aanhang het best weet te mobiliseren, maakt de grootste kans op de overwinning.

Trump heeft in deze oorlog een enorm voordeel. Hij is de zittende president. Hij staat permanent voor de camera’s. Wat hij daar aan onzin en leugens verkoopt, maakt niet eens zo gek veel uit. Hij beheerst het nieuws. Biden zit thuis, kan alleen maar reageren en stuurt van tijd tot tijd zijn boodschap de wereld in. Als die wordt waargenomen, is het al een succes. Zijn hoop, misschien zijn enige, is dat Trump nog erger, nog opzichtiger faalt. En dan nog.

Verkiezingen zijn altijd een referendum over een zittende regeringsleider. De tegenkandidaat begint altijd met een achterstand. Hij moet meer dan de president de kiezer overtuigen. Dat hij beter is dan de zittende man en als dat niet lukt, de minst slechte. En het is maar de vraag of Biden daar in het door en door verziekte politieke klimaat in slaagt.