Nieuwe ronde, nieuwe kansen?

henk van lierop/achterkamertjes/wouter koolmees

De coronacrisis is voor het kabinet reden om een miljarden kostend vangnet te spannen om te voorkomen dat grote en kleine bedrijven omvallen en Nederlanders zonder uitkering op straat komen te staan. De Tweede Kamer steunt dat van harte, maar zonder slag of stoot gaat dat niet.

Minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken zegt dat hij met algemene maatregelen bedrijven, werknemers en zelfstandigen te hulp schiet, maar dat hij helaas niet altijd maatwerk kan leveren. Voor Kamerleden van links tot rechts is dat volop aanleiding om te wijzen op de mazen in het vangnet rond onder meer de seizoensarbeid, de horeca en de culturele sector.

Maar daar blijft het niet bij. Nu pakketbezorgers PostNL voor de rechter dagen om te bereiken dat ze in deze voor hen drukke tijden minder worden uitgeknepen, dringen niet alleen de linkse partijen, maar ook de regeringspartijen ChristenUnie en CDA aan op een betere positie van flexwerkers.  De ChristenUnie hoopt zelfs dat de coronacrisis zal leiden tot een grondige herziening van de arbeidsmarkt.

Die crisis heeft vooral voor de luchtvaart rampzalige gevolgen. De Nederlandse en de Franse regering zijn bereid om “onze” luchtvaartmaatschappij met miljarden overeind te houden, maar even goed zet de KLM ondanks de ruimhartige tijdelijke subsidie voor loonkosten zo’n 1500 mensen buiten. Een groot deel van de Tweede Kamer pleit dan ook voor “wederkerigheid”, ofwel het kabinet moet harde eisen stellen aan de noodsteun. Wouter Koolmees zei dinsdag in de Tweede Kamer, dat een “generiek verbod op ontslag van flexwerkers” er wat hem betreft niet in zit.

Toch kan hij alle kritiek niet zomaar opzij schuiven. Het kabinet heeft toestemming van de Tweede Kamer nodig om al die extra miljarden aan noodmaatregelen uit te geven. Het gaat om een zogeheten suppletoire begroting, zeg maar een aanvullende begroting. En net als bij een gewone begroting kan de Kamer, zoals dat ook gebeurt bij de Algemene Financiële Beschouwingen, eisen stellen. De krappe meerderheid in de Tweede Kamer en het ontbreken van een meerderheid in de Eerste Kamer dwingen het kabinet tot concessies aan links, of aan rechts.

Door de coronacrisis is het hele politieke gevecht een nieuwe ronde in gegaan. Daar kregen we op dinsdag een voorproefje van. De crisis dreef de PvdA, GroenLinks en SP net als bij de gewone begroting in elkaars armen. De linkse oppositie wil afzien van de jaarlijkse verhoging van de huren in de sociale sector, maar het kabinet geeft (nog?) niet toe.

Aan de rechterkant vroeg de PVV om het terugdraaien van de verhoging van de BTW en afschaffen van het eigen risico in de zorg. En het FvD van Thierry Baudet wil compensatie voor het verlies aan omzet van bedrijven als gevolg van de coronacrisis.

Nog even en Mark Rutte moet niet alleen al zijn kwaliteiten als crisismanager aanwenden om uit de coronacrisis te komen, maar ook weer ouderwets zijn stuurmanskunst. Hij moet laveren tussen links en rechts om de vereiste meerderheid te halen. En zo hervindt het politieke leven weer zijn gewone gang.

FOTO: Wouter Koolmees in overleg met de Tweede Kamer over het steunpakket