Op weg naar een splitsing van 50PLUS?

50PLUS presenteerde als eerste politieke partij haar lijsttrekker voor de Tweede Kamerverkiezingen van maart volgend jaar. In december al wezen de leden fractievoorzitter Henk Krol als zodanig aan. Bij gebrek aan beter misschien, maar het gebeurde wel met een overweldigende meerderheid van 89 procent.

Inmiddels – we zijn vier maanden verder – is het nog maar helemaal de vraag of Krol straks de lijst van de ouderenpartij zal aanvoeren. Het is zelfs verre van zeker of hij nog lang lid is van 50PLUS. Want er is ruzie, knallende ruzie.

Krol steunt namelijk als zowat de enige van de partijtop voorzitter Geert Dales, die twee jaar terug aantrad met als belangrijkste taak een einde te maken aan het eeuwige gekrakeel bij 50PLUS. Niet dat Dales in zijn opdracht is geslaagd, maar hij heeft het wel geprobeerd. Met harde, volgens sommigen te harde hand, riep hij de talrijke onruststokers en dwarsliggers in de partij keer op keer tot de orde.

Krol was kennelijk zo tevreden over het opereren van Dales (net als hijzelf een ex-VVD’er) dat hij de partijvoorzitter vroeg zich kandidaat te stellen voor de Tweede Kamerlijst. Dales (ex-wethouder van Amsterdam, ex-burgemeester van Leeuwarden) beschikt tenminste over bestuurlijke ervaring, was zijn redenering. Een hoedanigheid die bij 50PLUS niet heel veel voorkomt.

Maar met dit pleidooi blijkt Krol – vermoedelijk zonder het goed te beseffen – de boel op scherp te hebben gezet. Veel afdelingsvoorzitters van 50PLUS ontploften bijna van woede toen ze vernamen wat hun lijsttrekker wilde. Dales naar de Tweede Kamer? Die dwingeland die hun het leven zo zuur maakte met zijn gedram over partijdiscipline en zijn politbureaumethodes? Over hun lijk!

Het opmerkelijke feit doet zich nu voor dat de hele 50PLUS-top zich aansluit bij de afdelingshoofden en Dales als een baksteen laat vallen. Iedereen, minus de kort geleden nog met zoveel gejubel op het schild geheven Krol dan. Die blijft trouw achter de voorzitter staan. Waardoor er – zo zou je als simpele leek denken – nog maar twee opties zijn: Krol eruit of de rest van de top (drie van de vier Kamerleden, de hele senaatsfractie, partijoprichter Jan Nagel) eruit.

Krol heeft gisteren laten weten dat de leden het maar moeten zeggen. Hij wil dat ze zich in een achterbanraadpleging uitspreken vóór of tegen Dales. Mocht een meerderheid vinden dat Dales weg moet dan heeft Krol er ‘geen bezwaar tegen dat ze daarmee ook oordelen over mijn lot’.

Dat lijkt dus uit te draaien op een splitsing van de partij. Het zou niet de eerste zijn bij 50PLUS. In 2014 viel het destijds twee Kamerleden tellende one-issuepartijtje ook al uiteen na een hevige botsing. Maar toen waren de Kamerverkiezingen niet zo dichtbij als nu.

Misschien wordt er toch nog een uitweg gevonden. Krol staat niet bekend als een scherpslijper en is wellicht geneigd onder druk wat in te binden. Het zou ook nog kunnen dat Dales uit zichzelf vertrekt, al wijst niets voorlopig in die richting.

Maar anders kunnen stemgerechtigden op 17 maart volgend jaar kiezen uit twéé ouderenpartijen. Die dan naar alle waarschijnlijkheid allebei een zwaar tegenvallend resultaat gaan boeken. Terwijl 50PLUS virtueel eindelijk eens op weg leek naar een grote sprong voorwaarts.

NASCHRIFT: Op Twitter suggereerde Henk Krol na publicatie van dit stukje dat het conflict voorbij is omdat alle fractieleden in de Tweede Kamer nu instemmen met een ledenraadpleging. Van het herstel van de eenheid is echter geen sprake. Drie van de vier Kamerleden handhaven hun bezwaren tegen Dales, terwijl Krol hem steunt. We wachten af.